2019’da yayımlanan yeni mevzuatlarla birlikte evinizdeki tüketimi karşılamak ve üretim fazlasını satmak için güneş enerji santrali kurmak ekonomik oldu.
Güneş enerji fizibilitesi ciddi bir mühendislik işidir. Bu yazıdaki fizibilite, evlere kurulan güneş enerji santrallerini ilgilendiren, kamuoyunda 5/1.c olarak bilinen mevzuat yöntemiyle yapılacaktır. Güneş enerjisiyle fizibilite yapmak için elektrik faturasını bilmek gerekir. Bu yazıdan önce elektrik faturasını daha detaylı öğrenmek için diğer blog yazılarımızdan faydalanabilirsiniz. Yazı süresince aşağıdaki başlıklar üzerinde duracağız:
1. Mahsuplaşma Yöntemi
2. Mahsuplaşmanın Fatura Kalemlerine Yansıtılması
3. Tüketim Barasının Etkisi
4. Üretim Fazlasının Satışı
5. Üretimin Elektrik Faturasına Etkisinin Özeti
6. Elektrik Fiyatı Tahmini
7. İşletme ve Bakım Maliyetleri
8. Enflasyon ve Faiz
9. Sözleşme Gücü
2019 Mayıs’ta çıkan yönetmelikle saatlik mahsuplaşmadan aylık mahsuplaşmaya geçilmiştir. Yani sizin gündüz ürettiğiniz bir elektriği 1 saat içinde kullanmanız ve 1 ay içinde kullanmanız arasında fark yoktur. Bu sayede şebekeye elektriği verip ihtiyaç duyduğumuzda şebekeden başka bir elektriği kendi ürettiğimiz elektrik gibi çekebiliriz. Şebeke bir nevi pil işlevi görür.
Elektrik Faturasını Oluşturan Kalemler başlıklı yazımızda belirttiğimiz gibi aktif enerji bedeli, aktif enerji birim fiyatı ve tüketimin çarpılması sonucu elde edilir. Güneşten üretilen elektrik, teorik olarak tedarikçiden satın alınmadığı için faturalandırılması gereken net tüketim tutarı azalır. Güneş enerji santrali kurulmasının ardından aktif enerji bedeli, aylık olarak güneşten üretilen elektriğin tüketimden çıkarılması sonucu oluşan net tüketimin aktif enerji birim fiyatıyla çarpılmasıyla elde edilir. Bu bahsettiğimiz standart bir üretim faydasıdır.
Bunun yanında elektrik, üretilen yerde tüketildiği için kayıplar azalmış olur, ek bir fayda sağlanır. Bu fayda dağıtım bedeli kalemine yansır. Aylık olarak mahsuplaştırılan üretim ve tüketimde, üretim için herhangi bir dağıtım bedeli alınmaz. Mahsuplaştırılan kısımda tüketim içinse dağıtım bedelinin yarısı alınır. Dağıtım bedelinin nasıl yansıtılacağını aşağıdaki örnekte 11. Maddenin 1-2-3 numaralı fırkasının bulunduğu satırdan bakılabilir.
Aktif enerji bedeli ve dağıtım bedeli kalemlerine ek olarak güneş enerjisiyle üretim, vergilere de etki eder. Yani aktif enerji bedelinin azalmasıyla TRT, Belediye ve Enerji vergi kalemleri de azalmış olur. Aktif enerji bedeli ve dağıtım bedelinin birlikte azalmasıyla KDV de azalmış olur.
Yukarıdaki hesapta üretilen elektrik sanki şebekeye veriliyor sonra üzerinden belirli bir süre geçince kullanılıyor gibi düşünüldü. Fakat elektrik üretildiği anda tüketilirse bu elektrik tüketim barasından dolanır ve şebekenin bu üretimden hiç haberi olmaz. Dolayısıyla burada bir mahsuplaşma da yapılmamış olur. Bu değişim, aktif enerji bedeline etki etmezken dağıtım bedelini azaltmış olur. Yukarıdaki tablodan gidelim. Üretimin 100 kWh, tüketimin 100 kWh olduğu durumda 50 birim dağıtım bedeli ödenecekti. Eğer bu üretimin 20 kWh’luk kısmı aynı anda tüketilseydi sayaç bunu 80 kWh üretim, 80 kWh tüketim olarak algılayacaktı. Dolayısıyla bu durumda dağıtım bedeli 40 birim olur. Sonuç olarak elektriğin üretildiği anda tüketilmesi önem arz eder. Üretim, VoltHaus hesaplama aracında saatlik olarak çıkarılır. Tüketim ise EPİAŞ tarafından profil katsayıları olarak adlandırılarak yayımlanmaktadır. Bu iki veri birleştirilerek saatlik bir analiz yapılabilir. Bu bizi anlık üretim-tüketim trafiğine daha fazla yaklaştırır. Bu sayede daha doğru fizibilite yapılır. Hesaplama aracımız bu parametreleri dikkate alır.
Mevzuata göre aylık mahsuplaşma sonucu eğer fazla bir üretim varsa bu durumda üretim fazlası elektriğin satın alındığı fiyattan satılır. Bu, tedarikçinizden ve tarifenizden bağımsızdır. Yani siz elektriği 1 liraya alıyorsanız 1 liraya satarsınız. Bu durumda elektriği pahalı alan bir tesis için fazla üretmek mantıklı olabilir. İşte burada ilginç bir durum var. Elektriği yüksek fiyata almak güneş enerjisinden faydalanıldığı zaman iyi olabilir.
Özet olarak, öz tüketim için üretilen elektriğin birim satış fiyatı bir anlamda Aktif Alış Fiyatı + Dağıtım Bedeli Birim Fiyatının Yarısı + Vergiler (TRT + Belediye + Enerji Fonu + KDV) şeklindedir. Vergilerin nasıl belirlendiğine Elektrik Faturasını Oluşturan Kalemler başlıklı yazımızda değinmiştik.
Eğer üretim fazlası olursa, üretim fazlası elektriğin birim satış fiyatı Aktif Alış Fiyatı + Vergiler (TRT + Belediye + Enerji Fonu + KDV) şeklindedir.
Dolayısıyla, ürettiğiniz elektriği satmaktansa tüketim için üretim yapmak daha ekonomiktir.
Şimdiye kadar güneş enerjisinin mevcut dönemdeki elektrik faturasına nasıl etki edeceğini ele aldık. Fakat güneş enerjisi yıllarca elektrik üreteceği için gelecek dönemdeki elektrik fiyatlarının ne olacağı fizibilite yaparken önem taşır. Geçmiş elektrik fiyatlarına göre elektrik fiyatı tahmini yapmak gerekir. Güneş enerjisinde, de facto para birimi dolar olduğu için yine bu tahminlerin de dolar bazlı yapılması gerekir. Sonrasında belirlenen dolar bazlı fiyatlara göre gelecekteki elektrik fatura tutarları ne kadar olacağı çıkarılmalıdır. Hesaplama aracımız bu doğrultuda yatırımın geri dönüş süresini (amortisman süresi) çıkarır.
Güneş enerjisinin en güzel taraflarından biri işletme ve bakım maliyetlerinin düşük olmasıdır. Bu sayede yatırım maliyeti çıktıktan sonra neredeyse bedavaya elektrik kullanılabilir. Bakım maliyetleri, çok düşük olduğu için göz ardı edilebilir. İşletme maliyetleri kısmında ise sigorta bir girdi olarak fizibilite hesabı yapılırken bir parametre olarak alınmalıdır. VoltHaus size bu sigortayı online olarak sunar ve hesaplama aracı sigortayı fizibilite hesabına dahil eder.
Güneş enerjisinin para birimi dolardır. Bu sebeple, bütün fizibilite hesabının dolar üzerinden yapılması faydalı olur. Amerikan dolarının enflasyonu yıllık %2 civarındadır. Bu enflasyonla birlikte önceki bölümde hesaplanan gelecek yıllardaki elektrik faturalarında sağlanan tasarrufun net bugünkü değeri bulunabilir. Buna ek olarak yatırımın öz sermaye mi kredi mi olması durumuna göre faizler de hesaba katılıp fizibilite sürecine dahil edilmelidir. Hesaplama aracımız tabi ki bunları da hesaba katar 😊
Evinize güneş enerjisini sözleşme gücüne kadar kurabilirsiniz. Yani sözleşme gücünüz ne kadar fazla olursa o kadar kurulum yapma izniniz vardır.
Bu hesaplamaları 2 dakika kadar bir sürede yapabilmek adına bu kadar bahsettiğimiz VoltHaus hesaplama aracını kullanabilirsiniz. Umarım, yazı faydalı olabilmiştir. Eksik veya yanlış bir bilgi olduğunu düşünüyorsanız veya ek bir sorunuz varsa bize herhangi bir kanalımızdan hemen ulaşabilirsiniz.
Güneşli günler dileriz!
.png){kind=small}
